Mobali oyo abukaki banki
Moyibi na mayele, ebongiseli ya sekele, pɔsɔ moko ya kokamwa, mpe loyembo ya music-hall oyo eumelaki koleka bango nyonso.

Charles Wells abukaki banki ya Monte Carlo mbala ebele na 1891 na molɔngɔ ya libaku mpe na ebongiseli oyo alimbolaki ata mokolo moko te. Loyembo oyo bakomaki mpo na ye na 1892 ekomisaki «kobuka banki» maloba ya bato nyonso. Abungisaki ndambo ya mbongo yango na eleko ya malili oyo mpe alekisaki mibu ebele na bolɔkɔ mpo na boyibi.
Azalaki nani
Charles Deville Wells (1841–1922) azalaki ingenieur mpe moyibi na mayele oyo azalaki kozwa mbongo epai ya bato mpo na bikelelo oyo ezalaki te. Na sanza ya nsambo 1891 akomaki na Monte Carlo na £4.000 ya mbongo ya ndenge wana. Na mikolo mitano abukaki banki, elingi koloba asilisaki mbongo ya libombelo ya mesa, mbala ebele, mpe akendaki na pene na £40.000 ndenge ye moko alobaki, ba milio ebele ya ba livre ya lelo.

Nini asalaki mpenza
Alobaki ete azali na ebongiseli oyo ekoki kozanga te mpe alobaki ata mokolo moko te ezali nini. Batatoli bamonaki lolenge moko te ya polele na lisano na ye, mpe lisolo moko te ya kondimama elobi mayele na ye; Martingalemayele ya pariMartingaleBobakisi oyo ekomisaka pari mbala mibale nsima ya bobungisi nyonso. Tala eteni ya Mayele ya pari mpo na koyeba oyo esalaka mpe oyo esalaka te.Tanga nyonso → oyo bakangisaka mbala mingi na nkombo na ye ezali kaka bokanisi. Yango ezali na ntina te: ebongiseli nyonso na etando ya ba paribisaleliEtando ya ba pariEtando ya ba pari oyo ekomami na mesa. Babengaka yango mpe mesa, felt, elamba.Tanga nyonso → ezali na motuya oyo ezelamakamatematikiMotuya oyo ezelamakaMbuma ya kati na kati na pari moko na ntango molai. −1/37 ya mbongo ya pari mpo na pari nyonso ya momesano ya Mpoto.Tanga nyonso → ndenge moko, yango wana nyonso oyo asalaki, mbuma ezalaki molɔngɔ molai ya libaku. LikokimatematikiLikokiLikoki ya mbuma moko, banda 0 kino 1 to 0% kino 100%. Nimero moko: 1/37 = 2,70%.Tanga nyonso → ya molɔngɔ ya libaku molai lokola oyo ya ye ezali moke mpo na mosani moko, kasi monene mpo na nkoto ya bato oyo balekaka na kazino na eleko moko. Moto moko asengelaki kozala Wells. Ezalaki Wells.
Loyembo
Loyembo ya Fred Gilbert «The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo» (1892), oyo Charles Coborn ayembaki, elongaki makasi na ba music-hall ya London mpe ekatisaki kino na Amerika. Moto oyo azali koyemba atambolaka na lolendo na balabala monene, mpe maloba «kobuka banki» elingi koloba bolongi monene ya kokamwa banda wana. Loyembo elobeli boyei ya mibale te.
Boyei ya mibale mpe nsima
Wells azongaki na eleko ya mbula ya mobu yango mpe alongaki lisusu, nsima abungisaki ndambo ya mbongo na boyei moko na eleko ya malili ya 1891–92. Abimisaki mbongo mingi na masuwa moko ya luxe, Palais Royale, na mbongo ya bato oyo batyaki mbongo; ekomaki ata mokolo moko te na Monte Carlo. Na nsuka ya 1892 bapolisi ya Falansɛ bakangaki ye na Le Havre, mpe na sanza ya misato 1893 esambiselo moko ya London epesaki ye mibu mwambe ya bolɔkɔ na misala makasi mpo na boyibi. Abimaki na 1899, azwaki lisusu mibu misato na 1906 mpo na boyibi mosusu, mpe pene na 1911 afungolaki banki ya lokuta na Paris oyo elakaki 1% na mokolo, oyo ememaki ye na bolɔkɔ ya Falansɛ. Akufaki na London na 1922. Kazino, oyo efutaki £40.000 na 1891 mpe ezwaki koleka wana na piblisite, ezwaki litomba monene na ye.
Abotamaki na Hertfordshire.
Ba brevet mpe mayele ya lokuta mpo na kozwa mbongo ya bato.
Monte Carlo: abukaki banki mbala ebele; alongaki ≈ £40.000.
Azongi; alongi lisusu.
Abungisi ndambo na yango. Loyembo, 1892. Masuwa oyo ekendeki ata mokolo moko te na Monaco.
Bakweisi ye mpo na boyibi na London; mibu mwambe.
Boyibi mosusu, mibu misato lisusu.
Bolɔkɔ na Falansɛ mpo na boyibi ya banki.
Akufi na London.
Mpo na nini lisolo oyo ezali na ntina
Ezali ndakisa ya polele koleka ya ebongiseli oyo «esalaki» mpe nsima esalaki lisusu te. Ebongiseli esalaki eloko te mbala nyonso mibale; libaku eyaki mpe ekendeki, ndenge ba lokasa ya bokeseni ya mbumamatematikiBokeseni ya mbumaEmekeli ya ndenge mbuma epalanganaka zingazinga ya motuya oyo ezelamaka. Ya likolo mpo na straight up, ya nse mpo na ba pari ya moko pona moko.Tanga nyonso → elobi ete esengeli. Kazino ebungisaki pɔsɔ moko mpe elongaki lisapo. Ebongiseli nyonso oyo batɛkaki banda wana ezali na Wells na matatoli na yango, mpe moko na moko ezali na boyei ya mibale oyo litatoli elobeli te.
Mituna
Ndimbola moko te ezali na ba mesa. Boyibi na ye ezalaki bisika mosusu.
Ba milio ebele ya ba livre, na ba ndenge mingi ya kotanga.
Mesa moko na moko ezalaki na libombelo ya mbongo; soki esilaki, mesa ezalaki kotɛlɛma mpe bazalaki komema mosusu. Mbongo esilaki kazino ata mokolo moko te.
Mwa kosɛka

Kazino ebungisaki pɔsɔ moko mpe esombaki piblisite ya ekeke mobimba.
Maziba
- Quinn, R. The Man Who Broke the Bank at Monte Carlo.
- Old Bailey Proceedings Online. Trial of Charles Wells, March 1893 (t18930306-349).
- Schwartz, D. G. Roll the Bones: The History of Gambling.
- Kavanagh, T. M. Dice, Cards, Wheels: A Different History of French Culture.